De bierkaai uit het spreekwoord, geschilderd door Jan ten Compe 1750

De bierkaai uit het spreekwoord, geschilderd door Jan ten Compe 1750

Jan ten Compe, 1750


Vechten tegen de bierkaai betekent dat je iets probeert dat eigenlijk onmogelijk is. Je gaat een gevecht aan dat bij voorbaat al zinloos is. Dit spreekwoord komt van origine uit Amsterdam.
Het woord bierkaai is afgeleid van de Bierkade in onze hoofdstad. Volgens Onze Taal woonden daar echte vechtersbazen. Als je daartegen wilde vechten, dan moest je van goede huize komen. Deze mannen waren zo goed dat je de strijd al verloren had nog voor je hem begon.

De Bierkaai kon je vinden bij de Oude Kerk

Nu niet meer, want de Bierkade is opgegaan in de Oudezijds Voorburgwal. De mensen die aan deze straat woonden, waren erg sterk. Zij sjouwden de hele dag met biervaten die gelost moesten worden. Kaai is namelijk een ouder woord voor kade. Vergelijk het maar met het Franse quai of het Engelse quay.

Vechten voor de lol

In Amsterdam was de import van bier al sinds de Middeleeuwen erg belangrijk. Het meeste bier kwam vanuit Duitsland de Amsterdamse haven binnen en werd gelost bij de Bierkade. Zoals gezegd sjouwden de arbeiders de hele dag met die vaten en daar werden ze erg sterk van.
Omdat er weinig volksvermaak was, vochten de mannen en jongens uit verschillende buurten tegen elkaar. Dat noemden ze hoopvechten. Dit was hèt belangrijkste vermaak voor de lagere klassen. De autoriteiten waren het hier natuurlijk niet mee eens, maar konden er weinig tegen doen: pas tegen het einde van de 18e, begin 19e eeuw kwam er een einde aan het hoopvechten.
Verschillende buurten in Amsterdam deden mee aan het hoopvechten: Jan ter Gouw schreef er in 1871 over en noemde er enkele. De wijken die hij noemde, waren de Ridder- en Jonkerstraten, de Jodenhoek en dus ook de Bierkaai.
Dus als je moest vechten tegen de bierkaai dan was je waarschijnlijk niet blij. Die gasten waren zo sterk, dat ze bijna onoverwinnelijk waren.

1 Reactie

  1. Rob Alberts

    Ik herinner mij iets vergelijkbaar uit mijn oude dorp.
    Voor het huis van de Burgemeester is een open paardenwei.
    Net naast de brug tussen over de Dommel.
    Bij onenigheid was dat de plek waar het gelijk werd bevochten.
    De vrouw van de burgemeester keek dan altijd eerste rang vanuit de erker van haar woonkamer.
    Nu begrijp ik dat het hoopgevechten waren.
    Of er bier bij betrokken was?
    Ik weet het niet.
    Dronk men aan de bierkaai ook scharrebier?
    Vrolijke vakantiegroet,

    Antwoord

Trackbacks/Pingbacks

  1. Martha Pelkman (@drspee) - Wat hebben vechten tegen de bierkaai en Amsterdam met elkaar te maken? http://t.co/g18qAsduRc

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.

×

Klik op de foto om WhatsApp te openen op je mobiel of computer en stuur mij een berichtje!

× Hoe kan ik je helpen?